, ఆగస్టు 22 (ప్రజా వీక్షణం ) : నేటి ఆధునిక ప్రపంచాన్ని ఊహించుకోవాలంటే అంతర్జాలం లేకుండా ఆలోచించడం దాదాపు అసాధ్యం. ప్రపంచంలోని కోట్లాది మంది ప్రజలను ఒకే సమాచార వేదికపైకి తీసుకువచ్చిన మహత్తర ఆవిష్కరణ ఇంటర్నెట్. సమాచార మార్పిడి, విద్య, వ్యాపారం, వినోదం, పాలన, వైద్యం వంటి ప్రతి రంగంలో విప్లవాత్మక మార్పులకు ఇది కారణమైంది. 1991 ఆగస్టు 23న సర్ టిమ్ బెర్నర్స్-లీ వరల్డ్ వైడ్ వెబ్‌ను సాధారణ ప్రజలకు అందుబాటులోకి తీసుకురావడం ద్వారా ప్రపంచ సమాచార చరిత్రలో కొత్త యుగానికి శ్రీకారం చుట్టారు. ఆ చారిత్రాత్మక ఘట్టాన్ని గుర్తు చేసుకుంటూ ప్రతి సంవత్సరం ఇంటర్నెట్ దినోత్సవాన్ని నిర్వహిస్తున్నారు. మనిషి నాగరికత అభివృద్ధిలో సమాచార ప్రసార వ్యవస్థలకు ఎప్పుడూ ప్రత్యేక స్థానం ఉంది. ఒకప్పుడు సందేశాలను చేరవేయడానికి రోజుల తరబడి సమయం పట్టేది. ఆ తరువాత టెలిఫోన్, రేడియో, టెలివిజన్ వంటి సాంకేతిక పరిజ్ఞానాలు వచ్చినప్పటికీ, సమాచారాన్ని అందరికీ సమానంగా అందుబాటులోకి తీసుకురావడంలో పరిమితులు ఉండేవి. కానీ ఇంటర్నెట్ ఆ అడ్డంకులన్నింటినీ తొలగించి ప్రపంచాన్ని ఒకే సమాచార కుటుంబంగా మార్చింది.సర్ టిమ్ బెర్నర్స్-లీ రూపొందించిన వరల్డ్ వైడ్ వెబ్ మానవ చరిత్రలో అత్యంత ప్రభావవంతమైన ఆవిష్కరణలలో ఒకటిగా గుర్తింపు పొందింది. ముఖ్యంగా ఆయన ఈ సాంకేతికతను ప్రపంచ ప్రజలందరికీ స్వేచ్ఛగా వినియోగించుకునేలా అందుబాటులో ఉంచడం వల్లే నేడు ఇంటర్నెట్ ఇంత విస్తృతంగా అభివృద్ధి చెందింది. జ్ఞానాన్ని కొందరి చేతుల్లో పరిమితం చేయకుండా ప్రపంచానికి పంచాలనే ఆయన దూరదృష్టి మానవాళికి అపూర్వమైన వరంగా మారింది. ఇంటర్నెట్ వల్ల విద్యారంగంలో విప్లవాత్మక మార్పులు చోటుచేసుకున్నాయి. ప్రపంచంలోని ప్రముఖ విద్యాసంస్థల పాఠాలు, పరిశోధనలు, గ్రంథాలు నేడు ప్రతి విద్యార్థికి అందుబాటులో ఉన్నాయి. దూర విద్య, ఆన్‌లైన్ శిక్షణ, డిజిటల్ గ్రంథాలయాలు లక్షలాది మందికి కొత్త అవకాశాలను కల్పిస్తున్నాయి. విజ్ఞానాన్ని ప్రజాస్వామ్యీకరించిన సాధనంగా ఇంటర్నెట్ నిలిచింది.
వ్యాపార రంగంలో కూడా ఇంటర్నెట్ కీలక పాత్ర పోషించింది. చిన్న వ్యాపారి నుంచి అంతర్జాతీయ సంస్థల వరకు ప్రతి ఒక్కరూ డిజిటల్ వేదికలను వినియోగిస్తున్నారు. ఆన్‌లైన్ వాణిజ్యం ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థలో ప్రధాన భాగంగా మారింది. డిజిటల్ చెల్లింపులు, ఆన్‌లైన్ సేవలు, వర్చువల్ కార్యాలయాలు వ్యాపార విధానాలను పూర్తిగా మార్చేశాయి. ప్రపంచ మార్కెట్లను చేరుకోవడం ఇప్పుడు మరింత సులభమైంది. సమాజంలో సమాచార ప్రాప్తిని పెంచడంలో కూడా ఇంటర్నెట్ విశేష సేవలందించింది. వార్తలు, ప్రభుత్వ ప్రకటనలు, ప్రజా సేవలు, అత్యవసర హెచ్చరికలు క్షణాల్లో ప్రజలకు చేరుతున్నాయి. ప్రకృతి విపత్తులు, ఆరోగ్య సంక్షోభాలు వంటి సందర్భాల్లో సమాచారాన్ని వేగంగా అందించడంలో ఇంటర్నెట్ కీలక సాధనంగా నిలుస్తోంది. ప్రజాస్వామ్య వ్యవస్థలో పారదర్శకత పెరగడానికి కూడా ఇది దోహదపడుతోంది.
అయితే ఇంటర్నెట్ విస్తరణతో కొన్ని సవాళ్లు కూడా ముందుకు వచ్చాయి. తప్పుడు సమాచారం వ్యాప్తి, సైబర్ నేరాలు, డేటా చోరీలు, వ్యక్తిగత గోప్యతకు ముప్పు, ఆన్‌లైన్ మోసాలు వంటి సమస్యలు సమాజాన్ని ఆందోళనకు గురిచేస్తున్నాయి. సాంకేతికతను ఎంత జాగ్రత్తగా వినియోగిస్తే అంత ఎక్కువ ప్రయోజనం పొందవచ్చని ఈ పరిస్థితులు సూచిస్తున్నాయి. అందువల్ల డిజిటల్ బాధ్యతపై అవగాహన పెంపొందించాల్సిన అవసరం ఉంది. యువతకు ఇంటర్నెట్ అపార అవకాశాలను అందిస్తున్నప్పటికీ, దాని వినియోగంలో సమతుల్యత అవసరం. విజ్ఞాన సాధన, నైపుణ్యాల అభివృద్ధి, సృజనాత్మకత పెంపొందించుకోవడానికి ఇది ఒక శక్తివంతమైన వేదిక. అయితే అనవసర వినోదం, వ్యసనాలకు దూరంగా ఉండి సద్వినియోగం చేసుకోవడం ముఖ్యం. డిజిటల్ ప్రపంచంలో బాధ్యతాయుత పౌరులుగా ఎదగడం నేటి తరానికి అత్యవసరం.
భారత్‌లో ఇంటర్నెట్ విస్తరణ సామాజిక, ఆర్థిక అభివృద్ధికి కొత్త ఊపునిచ్చింది. గ్రామీణ ప్రాంతాలకు డిజిటల్ సేవలు చేరడం, ప్రభుత్వ సేవలు ఆన్‌లైన్‌లో అందుబాటులోకి రావడం, డిజిటల్ చెల్లింపుల పెరుగుదల వంటి పరిణామాలు దేశ ప్రగతికి దోహదపడుతున్నాయి. డిజిటల్ భారత్ వంటి కార్యక్రమాలు సాంకేతికతను ప్రజల జీవితాల్లో మరింత చేరువ చేస్తున్నాయి. ఇంటర్నెట్ దినోత్సవం ఒక సాంకేతిక ఆవిష్కరణను గుర్తుచేసుకునే సందర్భం మాత్రమే కాదు. జ్ఞానాన్ని పంచుకునే స్వేచ్ఛకు, ప్రపంచాన్ని అనుసంధానించే శక్తికి, మానవాళి పురోగతికి ప్రతీకగా నిలిచిన అంతర్జాల విప్లవానికి నివాళులర్పించే రోజు. భవిష్యత్తులో కృత్రిమ మేధస్సు, అధునాతన డిజిటల్ వ్యవస్థలు మరింత అభివృద్ధి చెందినా, వాటికి పునాది వేసిన ఇంటర్నెట్ ప్రాముఖ్యత ఎప్పటికీ చెక్కుచెదరదు. జ్ఞానం, అవకాశాలు, అనుసంధానానికి వారధిగా ఇంటర్నెట్ మానవాళికి అందించిన సేవలు చిరస్మరణీయంగా నిలిచిపోతాయి.
Author: Prajaveek Shanam
