చదువులు పూర్తయినా ఉద్యోగం కరువు

అక్టోబర్ 22 (ప్రజా వీక్షణం ప్రతినిధి): విద్య అనేది మనిషి జీవితానికి వెలుగునిచ్చే దీపం. మంచి చదువులు చదివి ఉన్నత స్థానాలకు చేరుకోవాలని, కుటుంబానికి అండగా నిలవాలని, సమాజంలో గౌరవప్రదమైన జీవితాన్ని గడపాలని ప్రతి యువకుడు, యువతి కలలు కంటారు. చిన్నప్పటి నుంచి తల్లిదండ్రులు ఎన్నో కష్టాలు పడి పిల్లలను చదివిస్తారు. అప్పులు చేసి అయినా ఉన్నత విద్య అందించేందుకు ప్రయత్నిస్తారు. పిల్లలు ఉద్యోగాల్లో స్థిరపడి కుటుంబానికి ఆర్థిక భరోసా కల్పిస్తారని ఆశిస్తారు. కానీ చదువులు పూర్తయి పట్టాలు చేతికి వచ్చిన తర్వాత కూడా తగిన ఉద్యోగం దొరకకపోవడం నేడు అనేక కుటుంబాలను ఆందోళనకు గురిచేస్తోంది. విద్యార్హతలు ఉన్నప్పటికీ ఉపాధి కోసం ఏళ్ల తరబడి ఎదురుచూడాల్సిన పరిస్థితులు యువతలో నిరాశను పెంచుతున్నాయి. ఒకప్పుడు చదువు పూర్తయితే ఉద్యోగం దొరుకుతుందనే నమ్మకం ఉండేది. ఇప్పుడు చదువు పూర్తయిన తర్వాతే అసలైన పోరాటం మొదలవుతోంది. ఉద్యోగ ప్రకటనల కోసం ఎదురుచూడటం, దరఖాస్తులు పంపించడం, పోటీ పరీక్షలకు సిద్ధమవడం, ఇంటర్వ్యూలకు హాజరవడం యువత జీవితంలో సాధారణ ప్రక్రియగా మారిపోయింది. అయినప్పటికీ ఆశించిన ఫలితం దక్కకపోతే వారి ఆత్మవిశ్వాసం దెబ్బతింటోంది. కొందరు కుటుంబ పరిస్థితుల కారణంగా తమకు నచ్చిన రంగాన్ని వదిలి తక్కువ వేతనంతో కూడిన పనులకు వెళ్లాల్సి వస్తోంది. మరికొందరు ఉన్నత విద్య కోసం చేసిన అప్పులను తీర్చలేక ఇబ్బందులు పడుతున్నారు. యువతలోని ప్రతిభకు సరైన అవకాశాలు కల్పించలేకపోతే విద్య ద్వారా సాధించాలనుకున్న సామాజిక, ఆర్థిక అభివృద్ధి లక్ష్యాలు నెరవేరడం కష్టం. అందువల్ల నిరుద్యోగ సమస్యను వ్యక్తిగత వైఫల్యంగా కాకుండా విద్యా వ్యవస్థ, ఉపాధి అవకాశాలు, ఆర్థికాభివృద్ధి మధ్య ఉన్న సంబంధాలను పరిశీలించాల్సిన సామాజిక సమస్యగా చూడాలి.
నేటి నిరుద్యోగ సమస్యకు ప్రధాన కారణాల్లో విద్యా విధానానికి, పరిశ్రమల అవసరాలకు మధ్య ఉన్న అంతరం ఒకటి. అనేక విద్యాసంస్థల నుంచి ప్రతి ఏడాది పెద్ద సంఖ్యలో విద్యార్థులు పట్టాలు పొందుతున్నారు. అయితే వారు చదివిన కోర్సులకు అనుగుణంగా ఉద్యోగాలు లభిస్తున్నాయా, పరిశ్రమలు కోరుకునే నైపుణ్యాలు వారిలో ఉన్నాయా అనే అంశాలపై తగిన దృష్టి పెట్టాల్సిన అవసరం ఉంది. కొన్ని కోర్సుల్లో పుస్తక పరిజ్ఞానానికి ప్రాధాన్యం ఎక్కువగా ఉండగా, ఆచరణాత్మక శిక్షణకు తగిన అవకాశాలు ఉండటం లేదు. ఫలితంగా విద్య పూర్తిచేసిన తర్వాత కూడా ఉద్యోగానికి అవసరమైన అనుభవం లేదనే కారణంతో అభ్యర్థులు తిరస్కరణకు గురవుతున్నారు. మరోవైపు కొన్ని రంగాల్లో ప్రత్యేక నైపుణ్యాలు కలిగిన సిబ్బందికి డిమాండ్ ఉన్నప్పటికీ, అందుకు తగిన శిక్షణ పొందిన యువత అందుబాటులో ఉండటం లేదు. ఈ అంతరాన్ని తగ్గించేందుకు విద్యాసంస్థలు, పరిశ్రమలు కలిసి పనిచేయాలి. కోర్సులను ప్రస్తుత ఉపాధి అవసరాలకు అనుగుణంగా రూపొందించాలి. విద్యార్థులకు ప్రయోగశాలలతో పాటు పరిశ్రమల్లో శిక్షణ, ప్రాజెక్టులపై పనిచేసే అవకాశం, వృత్తిపరమైన నైపుణ్యాల అభివృద్ధికి ప్రాధాన్యం ఇవ్వాలి. సమాచార సాంకేతిక రంగం, తయారీ పరిశ్రమలు, ఆరోగ్య సేవలు, వ్యవసాయ అనుబంధ రంగాలు, పునరుత్పాదక ఇంధనం, రవాణా, పర్యాటకం వంటి రంగాల్లో ఉన్న అవకాశాలపై విద్యార్థులకు అవగాహన కల్పించాలి. కేవలం కొన్ని సంప్రదాయ వృత్తులకే పరిమితం కాకుండా కొత్త రంగాల్లోనూ అవకాశాలను అన్వేషించేలా ప్రోత్సహించాలి. నైపుణ్యాభివృద్ధి శిక్షణ అందుబాటులో ఉండటంతో పాటు, ఆ శిక్షణ పొందినవారికి వాస్తవంగా ఉద్యోగాలు లభిస్తున్నాయా లేదా అన్నదానిని కూడా అంచనా వేయాలి. ధ్రువపత్రాలు ఇవ్వడమే లక్ష్యంగా కాకుండా యువత ఉపాధి పొందేలా శిక్షణ కార్యక్రమాలు రూపొందించినప్పుడే ఆశించిన ప్రయోజనం కలుగుతుంది.
ప్రభుత్వ ఉద్యోగాల కోసం యువత పడుతున్న నిరీక్షణ కూడా నిరుద్యోగ సమస్యలో ముఖ్యమైన అంశం. స్థిరమైన ఆదాయం, ఉద్యోగ భద్రత, పదవీ విరమణ ప్రయోజనాలు వంటి అంశాల కారణంగా ప్రభుత్వ ఉద్యోగాలకు అధిక పోటీ నెలకొంటోంది. వేలాది మంది అభ్యర్థులు పరిమిత సంఖ్యలో ఉన్న ఖాళీల కోసం సంవత్సరాల తరబడి సిద్ధమవుతున్నారు. కొందరు ఒకే పరీక్ష కోసం పదేపదే ప్రయత్నిస్తూ తమ వయస్సులో కీలకమైన సంవత్సరాలను కోల్పోతున్నారు. పరీక్షల నిర్వహణలో జాప్యం, నియామక ప్రక్రియలో ఆలస్యం, ఫలితాల కోసం ఎదురుచూపులు వంటి సమస్యలు వారి ఆందోళనను మరింత పెంచుతున్నాయి. నియామక ప్రక్రియలు పారదర్శకంగా, నిర్ణీత కాలపరిమితిలో పూర్తయ్యేలా ప్రభుత్వాలు చర్యలు తీసుకోవాలి. శాఖల్లో ఖాళీగా ఉన్న పోస్టులను గుర్తించి, అవసరాలకు అనుగుణంగా నియామక ప్రణాళికలు రూపొందించాలి. అదే సమయంలో ప్రభుత్వ ఉద్యోగాలే ఏకైక ఉపాధి మార్గమనే భావన నుంచి యువత బయటపడేలా ప్రోత్సహించాలి. ప్రైవేటు రంగంలో నాణ్యమైన ఉద్యోగాలు, చిన్న పరిశ్రమలు, స్వయం ఉపాధి, స్థానిక అవసరాలకు అనుగుణమైన వ్యాపార అవకాశాలను అభివృద్ధి చేయాలి. గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో వ్యవసాయ ఆధారిత పరిశ్రమలు, ఆహార శుద్ధి కేంద్రాలు, పాడి పరిశ్రమ, చేతివృత్తులు, సేవారంగ కార్యకలాపాలను ప్రోత్సహిస్తే పట్టణాలకు వలస వెళ్లాల్సిన అవసరం కొంత తగ్గవచ్చు. చిన్న వ్యాపారాలు ప్రారంభించాలనుకునే యువతకు శిక్షణ, రుణ సదుపాయాలు, మార్కెట్ సమాచారం, మార్గదర్శకత్వం అందించాలి. అయితే స్వయం ఉపాధిని ప్రోత్సహించడం పేరుతో ప్రతి నిరుద్యోగ యువకుడిపైనా వ్యాపారం ప్రారంభించే బాధ్యతను నెట్టకూడదు. పెట్టుబడి, మార్కెట్, నైపుణ్యాలు, కుటుంబ పరిస్థితులను పరిగణనలోకి తీసుకుని తగిన అవకాశాలను కల్పించాలి. ఉద్యోగాల కల్పన, నియామకాల వేగం, ఉపాధి నాణ్యతపై ప్రభుత్వాలు నిరంతరం దృష్టి పెట్టాలి.
ఉద్యోగం లభించకపోవడం వల్ల కలిగే ప్రభావం ఆదాయానికి మాత్రమే పరిమితం కావడం లేదు. యువత మానసిక ఆరోగ్యం, కుటుంబ సంబంధాలు, సామాజిక జీవనంపై కూడా దాని ప్రభావం పడుతోంది. చదువుల కోసం తల్లిదండ్రులు చేసిన ఖర్చు, బంధువుల అంచనాలు, స్నేహితులు ఉద్యోగాల్లో స్థిరపడుతున్నారనే భావన నిరుద్యోగ యువతలో ఒత్తిడిని పెంచవచ్చు. ఉద్యోగం ఎప్పుడు వస్తుందనే ప్రశ్నకు సమాధానం చెప్పలేక కొందరు కుటుంబ సభ్యులకు దూరంగా ఉండేందుకు ప్రయత్నిస్తారు. మరికొందరు తమ పరిస్థితిని ఇతరులతో పోల్చుకుంటూ ఆత్మవిశ్వాసాన్ని కోల్పోతారు. తగిన వేతనం లభించకపోవడం వల్ల కొందరు తమ అర్హతలకు సంబంధం లేని పనులు చేయాల్సి వస్తోంది. ఉద్యోగం కోసం ఇతర ప్రాంతాలకు వలస వెళ్లినవారు నివాసం, రవాణా, జీవన వ్యయాల భారాన్ని ఎదుర్కొంటున్నారు. ఈ పరిస్థితుల్లో నిరుద్యోగ యువతను విమర్శించడం లేదా వారిని సోమరులుగా ముద్ర వేయడం సమస్యను పరిష్కరించదు. వారి పరిస్థితిని అర్థం చేసుకుని కుటుంబాలు మద్దతు ఇవ్వాలి. ఉపాధి మార్గదర్శక కేంద్రాలు, నైపుణ్య శిక్షణ సంస్థలు, వృత్తి సలహా సేవలు యువతకు అందుబాటులో ఉండాలి. ఉద్యోగాల కోసం ప్రయత్నించే సమయంలో తాత్కాలిక ఉపాధి, అనుభవం సంపాదించే అవకాశాలు, కొత్త నైపుణ్యాలను నేర్చుకోవడం వంటి మార్గాలను కూడా పరిశీలించవచ్చు. అయితే ఉద్యోగం ఇప్పిస్తామంటూ ముందస్తు డబ్బులు అడిగే మోసపూరిత సంస్థలు, నకిలీ నియామక ప్రకటనల పట్ల అప్రమత్తంగా ఉండాలి. ఉద్యోగ అవకాశాలను పరిశీలించేటప్పుడు సంస్థ విశ్వసనీయతను నిర్ధారించుకోవాలి. ఉపాధి సమస్యకు పరిష్కారం చూపాల్సిన బాధ్యత వ్యవస్థలపై ఉన్నప్పటికీ, అందుబాటులో ఉన్న అవకాశాలను గుర్తించి వినియోగించుకునేలా యువతకు సరైన సమాచారం, మార్గదర్శకత్వం అందించడం కూడా ముఖ్యమే.
దేశ అభివృద్ధిలో యువత పాత్ర అత్యంత కీలకమైనది. వారి శక్తి, ఆలోచనా సామర్థ్యం, సృజనాత్మకత, నైపుణ్యాలు సమాజానికి ఉపయోగపడినప్పుడే ఆర్థిక ప్రగతి మరింత బలపడుతుంది. పట్టాలు పొందిన యువతకు ఉద్యోగాలు లభించకపోతే వారి ప్రతిభ వృథా కావడమే కాకుండా కుటుంబాలు పెట్టిన పెట్టుబడి, సమాజం చేసిన విద్యా వ్యయం కూడా ఆశించిన ఫలితాలను అందించవు. అందువల్ల ఉపాధి కల్పనను అభివృద్ధి ప్రణాళికల్లో ప్రధాన లక్ష్యంగా పరిగణించాలి. ఎన్ని ఉద్యోగాలు ప్రకటించామనే సంఖ్యతో పాటు ఎన్ని నియామకాలు పూర్తయ్యాయి, ఎంతమందికి స్థిరమైన ఉపాధి లభించింది, వేతనాలు జీవన వ్యయాలకు సరిపోతున్నాయా, ఉద్యోగాల్లో భద్రత ఉందా అనే అంశాలను కూడా పరిశీలించాలి. చిన్న, మధ్య తరహా పరిశ్రమలకు మద్దతు ఇవ్వడం, పెట్టుబడులకు అనుకూలమైన వాతావరణాన్ని కల్పించడం, స్థానికంగా ఉపాధి అవకాశాలను విస్తరించడం ద్వారా ఉద్యోగాల సృష్టికి తోడ్పడవచ్చు. విద్యా సంస్థలు ఉద్యోగ మార్కెట్‌లో మార్పులను అర్థం చేసుకుని విద్యార్థులకు తగిన శిక్షణ అందించాలి. యువతకు ఉద్యోగ సమాచారాన్ని ఒకే చోట అందించే వ్యవస్థలు, నైపుణ్యాల ఆధారంగా అవకాశాలను గుర్తించే సేవలు విస్తరించాలి. గ్రామీణ, పట్టణ ప్రాంతాల మధ్య ఉపాధి అవకాశాల్లో ఉన్న అంతరాన్ని తగ్గించాలి. మహిళలు ఉద్యోగాల్లోకి రావడానికి ఎదురయ్యే అడ్డంకులను తొలగించి, సురక్షితమైన పని వాతావరణాన్ని కల్పించాలి. యువతను కేవలం ఉద్యోగాల కోసం ఎదురుచూసే అభ్యర్థులుగా కాకుండా దేశ నిర్మాణంలో భాగస్వాములుగా చూడాలి. చదువు పూర్తయిన ప్రతి ఒక్కరికీ వెంటనే ఉద్యోగం కల్పించడం సులభమైన పని కాకపోవచ్చు. కానీ నాణ్యమైన విద్య, ఉపాధికి అవసరమైన నైపుణ్యాలు, పారదర్శక నియామకాలు, పరిశ్రమల అభివృద్ధి, స్వయం ఉపాధికి సహకారం వంటి చర్యలను సమన్వయంతో అమలు చేస్తే సమస్య తీవ్రతను తగ్గించవచ్చు. యువత భవిష్యత్తుపై భరోసా కల్పించడం అంటే వారి చేతిలో పట్టా పెట్టడం మాత్రమే కాదు.. ఆ విద్యకు తగిన అవకాశాలు, గౌరవప్రదమైన జీవనం అందించే మార్గాలను నిర్మించడం. అప్పుడే చదువు ఆశగా మారుతుంది, యువత శక్తి దేశ సంపదగా నిలుస్తుంది.

Author: Prajaveek Shanam